W branży farmaceutycznej zwolnienie z pracy odbywa się na tych samych zasadach, co w przypadku innych zawodów. Otrzymanie zwolnienia od Pracodawcy (rozwiązania umowy o pracę) może odbyć się na różne sposoby. Są to: zwolnienie za wypowiedzeniem (art. 32 Kodeksu pracy) bądź bez wypowiedzenia (art. 53 Kodeksu pracy) lub za porozumieniem stron oraz dyscyplinarne zwolnienie z pracy (art. 52 Kodeksu pracy). Każdy z tych przypadków regulowany jest przez odpowiednie przepisy kodeksu pracy. W związku z tym warto znać swoje prawa i wiedzieć, na co może sobie pozwolić właściciel lub kierownik apteki.

Zwolnienie pracownika za wypowiedzeniem

Można wypowiedzieć każdego rodzaju umowę o pracę, tzn. umowę o pracę na okres próbny, na czas określony i na czas nieokreślony. Do zwolnienia pracownika za wypowiedzeniem może dojść w dowolnym momencie (nie dotyczy to osób szczególnie chronionych, np. pracownika, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku – art. 39 Kodeksu pracy).

Podstawowymi argumentami pozwalającymi na zwolnienie z pracy są w tym wypadku, m.in. zmniejszenie zatrudnienia w aptece, brak zaufania do pracownika lub jego zbyt małe zaangażowanie w obowiązki zawodowe. Co istotne, pracodawca, który wypowiada umowę o pracę na czas nieokreślony, w treści wypowiedzenia ma obowiązek podać prawdziwą i konkretną przyczynę wypowiedzenia (art. 30 §4 Kodeksu pracy). Brak podania przyczyny wypowiedzenia przez pracodawcę umowy na czas nieokreślony lub niewłaściwe jej podanie stanowi naruszenie prawa i uprawnia pracownika do dochodzenia odszkodowania.

Kolejną ważną kwestią jest to, że osoba zwolniona za wypowiedzeniem zobowiązana jest do odbycia okresu wypowiedzenia. Okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony i umowy o pracę zawartej na czas określony jest uzależniony od okresu zatrudnienia u danego pracodawcy i wynosi: 2 tygodnie – jeżeli pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy, 1 miesiąc – jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy, 3 miesiące – jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 3 lata (art. 36 §1 pkt 1-3 Kodeksu pracy).

Natomiast okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na okres próbny wynosi 3 dni robocze – jeżeli okres próbny nie przekracza 2 tygodni, 1 tydzień – jeżeli okres próbny jest dłuższy niż 2 tygodnie, 2 tygodnie – jeżeli okres próbny wynosi 3 miesiące (art. 34 Kodeksu pracy).

Zwolnienie z pracy a zwolnienie lekarskie

Czy można zwolnić pracownika na zwolnieniu lekarskim? Co do zasady nie ma takiej możliwości. Mimo to istnieją pewne wyjątki od reguły. W trakcie przebywania pracownika na zwolnieniu lekarskim można zastosować zwolnienie z pracy bez wypowiedzenia. Dotyczy to następujących sytuacji:

  • gdy pracownik pozostawał na zwolnieniu dłużej niż 3 miesiące (a jego staż pracy w danej aptece wynosił mniej niż 6 miesięcy);
  • gdy pracownik był nieobecny dłużej niż przez czas pobierania zasiłku i świadczenia rehabilitacyjnego przez okres 3 miesięcy (a zatrudnienie w danej aptece trwało przynajmniej 6 miesięcy lub niezdolność do pracy była spowodowana chorobą zawodową, lub wypadkiem w miejscu pracy; art. 52 § 1 pkt 1 (a i b) Kodeksu pracy);
  • w razie usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy z innych przyczyn niż wymienione powyżej trwającej dłużej niż 1 miesiąc.

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia nie może nastąpić w razie nieobecności farmaceuty w pracy z powodu sprawowania opieki nad dzieckiem – w okresie pobierania z tego tytułu zasiłku, a w przypadku odosobnienia farmaceuty ze względu na chorobę zakaźną – w okresie pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku (art. 53 § 2 Kodeksu pracy).

W trakcie choroby pracownika możliwe jest też rozwiązanie umowy za porozumieniem stron.

Ciąża a zwolnienie z pracy

Zwolnienie z pracy w ciąży, a także w okresie urlopu macierzyńskiego jest niedozwolone. (art. 177 Kodeksu pracy). Dotyczy to zatrudnienia na umowę o pracę na czas określony i nieokreślony, a także umowy o pracę na okres próbny dłuższy niż 1 miesiąc. Wyjątkiem jest upadłość lub likwidacja apteki, lub zaistnienie przesłanek do zwolnienia dyscyplinarnego.

Zwolnienie z pracy a urlop

Jeżeli dochodzi do zwolnienia z pracy za wypowiedzeniem, pracownik ma obowiązek wykorzystania zaległego i bieżącego urlopu w trakcie okresu wypowiedzenia w wymiarze proporcjonalnym do okresu zatrudnienia (art. 1671 Kodeksu pracy). Jeżeli jednak nie ma takiej możliwości, powinien otrzymać ekwiwalent pieniężny za przysługujące mu dni wolne (art. 171 Kodeksu pracy). Pracodawca może także zwolnić pracownika z obowiązku świadczenia pracy do upływu okresu wypowiedzenia. Niemniej jednak, w okresie tego zwolnienia, pracownik ma nadal prawo do wynagrodzenia (art. 362 Kodeksu pracy).

Dyscyplinarne zwolnienie z pracy

Rozwiązanie stosunku pracy w trybie natychmiastowym może dotyczyć nawet osób szczególnie chronionych. Szef apteki może podjąć decyzję o dyscyplinarnym zwolnieniu z pracy (art. 52 Kodeksu pracy) w trzech przypadkach:

  • gdy pracownik dopuści się przestępstwa, które uniemożliwia mu dalsze wykonywanie obowiązków służbowych (np. fałszowanie recept),
  • gdy pracownik z własnej winy traci prawo do wykonywania zawodu,
  • gdy pracownik w karygodny sposób naruszy obowiązki służbowe (np. dopuści się zaniechania lub kradzieży w aptece czy będzie pod wpływem substancji psychoaktywnych w trakcie pracy).

Jeżeli według pracownika było to jednak bezpodstawne zwolnienie z pracy i chce on przywrócenia obowiązków zawodowych, to żądanie takie wnosi się do sądu pracy w ciągu 21 od dnia doręczenia zawiadomienia o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia (art. 264 §2 Kodeksu pracy).

Co ważne, rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika nie może nastąpić po upływie 1 miesiąca od uzyskania przez pracodawcę wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy (art. 52 §2 Kodeksu pracy).

Zwolnienie z pracy za porozumieniem stron

W przypadku pojawienia się szansy na porozumienie warto zaproponować odejście z pracy za porozumieniem stron. Rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron jest najmniej konfliktowym sposobem zakończenia stosunku pracy. Polega na wspólnym, zgodnym ustaleniu przez strony daty i warunków rozwiązania umowy, przy czym strony nie są związane w tym przypadku okresami wypowiedzenia. Rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron jest także możliwe w czasie urlopu wypoczynkowego pracownika.

Jeśli jednak pracownik przewiduje zwolnienia, powinien uprzedzić ten fakt i rozejrzeć się na rynku za nowymi możliwościami. Może również zgłosić się do agencji rekrutacyjnej, która w pełnym zaufaniu i bezpłatnie udziela wsparcia w poszukiwaniu nowych pracodawców. Farmaceuci poszukujący pracy regularnie korzystają z usług wyspecjalizowanej agencji rekrutacyjnej dla aptek farmacja.hr, o czym świadczą ich wypowiedzi. Istnieje również możliwość zarejestrowania się przez formularz, by konsultant skontaktował się w przypadku pojawienia się profilowego projektu. W przypadku, gdy obecne miejsce pracy nie daje poczucia bezpieczeństwa, warto zadbać o swoją przyszłość już teraz.

Bibliografia:

  1. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy tj. z dnia 13 kwietnia 2018 r. (Dz.U. 2018, poz. 917).
  2. A. Świątkowski, Kodeks pracy. Komentarz. Wyd. 6, Warszawa 2018.
  3. K. Walczak Kodeks pracy. Komentarz, wyd.26, Warszawa 2018.
  4. Wyr. SA w Warszawie z 9.1.2004 r., III APa 139/03, Pr. Pracy 2004, Nr 5, poz. 46;).
  5. Wyr. SN z 12.11.2003 r., I PK 593/02, MoPr 2004, Nr 6, s. 1.

 

Czytaj także:

Farmaceuto może czas na zmianę pracy