Wypalenie zawodowe to problem, z którym zmaga się wielu pracowników, w tym również  sektora farmacji. Mimo, że praca nie wymaga wysiłku fizycznego, to jednak powoduje stres, zmęczenie, a coraz szybsze tempo pracy przy dużej odpowiedzialności sprzyja wystąpieniu niepokojących objawów.

Syndrom wypalenia zawodowego może dotknąć każdego – nie istotny jest wiek czy płeć, a nawet wykonywany zawód, mimo iż pewne profesje są nieco bardziej narażone na jego wystąpienie. Przypadłość ta coraz częściej urasta do rangi choroby cywilizacyjnej XXI w. W związku z tym profilaktyka wypalenia zawodowego oraz świadomość istnienia problemu są niezwykle istotne we współczesnym świecie.

Wypalenie zawodowe – objawy

Zastanawiając się nad pytaniem, co to jest wypalenie zawodowe, należy mieć na uwadzę, że problem jest bardzo złożony. Definiuje się go jako fizyczne i psychiczne wyczerpanie, które wynika zazwyczaj z przepracowania, a także ciągłego zdenerwowania. Widać wyraźnie, że stres i wypalenie zawodowe w wielu przypadkach występują jednocześnie. Często więc problem dotyczy zawodów, w których wymagany jest bezpośredni kontakt nie tylko ze współpracownikami, ale też klientami. Praca z ludźmi jest wyzwaniem, jeśli chodzi o zawód farmaceuty. Zwłaszcza, że mają do czynienia przede wszystkim z ludźmi chorymi, którzy sami niejednokrotnie walczą ze stresem, a ich złe samopoczucie wpływa na innych.

Przyczyny wypalenia zawodowego wiążą się często ze stagnacją i brakiem szans na rozwój zawodowy. Wielu magistrów farmacji, rozpoczynając pracę w aptece, nie sądzi, że spędzi w niej, bez awansu, wiele kolejnych lat.

Dodatkowo sprzyja mu presja otoczenia, którą generują m.in. pracodawcy wymagając określonych wyników sprzedaży..

Powodem długotrwałego stresu jest również duża odpowiedzialność w pracy. Dobrym przykładem jest też wypalenie zawodowe policjantów czy wypalenie zawodowe pracowników medycznych.

Objawy wypalenia zawodowego, na które należ zwrócić uwagę to m.in.:

  • długotrwałe zmęczenie, senność, brak energii;
  • spadek koncentracji;
  • huśtawka nastrojów;
  • bezsenność spowodowana ciągłym myśleniem o pracy;
  • spadek odporności;
  • objawy psychosomatyczne (np. bóle głowy czy kręgosłupa; mdłości);
  • utrata satysfakcji z pracy;
  • obniżona samoocena;
  • wycofanie, wrogość;
  • sięganie po używki.

Łatwo więc zauważyć, że objawy te stanowią jednocześnie nieprzyjemne skutki wypalenia zawodowego. Ale to nie wszystko. Konsekwencje wypalenia zawodowego to również spadek efektywności w pracy, osłabienie więzi rodzinnych i towarzyskich czy w końcu depresja.  

Etapy wypalenia zawodowego

Proces rosnącej niechęci do wykonywanej pracy jest złożony i przebiega etapami. Zespół wypalenia zawodowego rozwija się powoli i posiada 3 główne etapy:

  1. Wyczerpanie emocjonalne – ciągłe zmęczenie.
  2. Depersonalizacja – wycofywanie się i izolacja.
  3. Zaburzona ocena własnych dokonań.

Warto więc obserwować własny organizm, a także zachowania. Im wcześniej zauważy się oznaki wypalenia zawodowego, tym efektywniej można je zwalczyć.

Wypalenie zawodowe – jak sobie radzić?

Jeśli chodzi o wypalenie zawodowe, leczenie farmakologiczne to zazwyczaj ostateczność. Równie istotne jest zapobieganie wypaleniu zawodowemu. Dlatego tak ważne jest aby:

  • zadbać o swoją kondycję fizyczną – uprawianie sportu ma bardzo dobry wpływ na ogólne samopoczucie;
  • spędzać dużo czasu na świeżym powietrzu;
  • stworzyć komfortowe warunki snu;
  • wyznaczyć sobie priorytety w pracy;
  • walczyć ze stresem, np. poprzez stosowanie technik relaksacyjnych;
  • pracować nad swoją asertywnością;
  • robić przerwy w pracy;
  • stawiać sobie nowe wyzwania zawodowe;
  • dbać o dobre kontakty z ludźmi z pracy;
  • poświęcać wolny czas na pasje i zainteresowania;
  • mieć czas na urlop;
  • otaczać się przyjaznymi ludźmi;
  • uśmiechać się!

To zaledwie kilka rad na przeciwdziałanie wypaleniu zawodowemu. Mogą wydawać się banalne, jednak w rzeczywistości są bardzo skuteczne.

Wypalenie zawodowe – jak leczyć?

Powyższe rady sprawdzą się w początkowym stadium wypalenia zawodowego. Jeśli jednak problem jest bardziej zaawansowany, najlepiej udać się do specjalisty. W takim przypadku należy zgłosić się do psychologa lub psychoterapeuty. Dobierze on odpowiednią terapię. Jeśli zespołowi wypalenia zawodowego towarzyszą stany lękowe lub depresja, niezbędne może się okazać przepisanie leków i wizyta u psychiatry.